B’fhéidir go dtabharfaidh daoine a bhfuil diaibéiteas orthu faoi deara go raibh a nglúcós fola os cionn 5 i rith an lae, agus é beagnach 10 tráthnóna, agus gur dócha go gcuirfidh siad an cás seo i leith luaineachtaí sa ghlúcós fola. Ar an gcéad dul síos, ba cheart coincheap luaineacht an ghlúcóis fola a mhíniú mar seo a leanas:
1. Bíonn an glúcós fola troscadh os cionn 5.55mmol/L ar laethanta éagsúla. Mar shampla, bíonn an glúcós fola troscadh 5.7mmol/L ar maidin an chéad lá, agus sroicheann sé 12mmol/L sna laethanta ina dhiaidh sin.
2. Bíonn raon an ghlúcóis fola ag luaineacht os cionn 11.1mmol/L laistigh de lá amháin. Ba cheart tosca eile a chur san áireamh, amhail aiste bia, aclaíocht agus cógais.
Ní uimhir amháin í luaineacht an ghlúcóis fola a chuireann daoine míchompordach; níor cheart a dochar a mheas faoina luach ach an oiread. Má cheapann tú go bhfuil an hipearglicéime cosúil le tíogar, tá luaineacht an ghlúcóis fola níos cosúla fós le tíogar. Má chuireann an hipearglicéime agus an hipiglicéime faoi seach faoi deara go ndíscaoileann agus go gcrapann do shoithí fola, cuirfidh na luaineachtaí idir na hathruithe sin go leor brú ar do shoithí fola.
Na príomhdhainséir a bhaineann le luaineacht an ghlúcóis fola
Is é an chéad cheann cealla na n-oileán pancreatach a scriosadh, rud a fhágann go laghdaíonn líon na gceall β sna hoileáin pancreatacha de réir a chéile. Dá bhrí sin, bíonn rialú an ghlúcóis fola ag brath go hiomlán ar inslin sheachtrach agus ní bhíonn an cumas ag an gcorp é féin a choigeartú.
Ar an taobh eile, bíonn sé deacair é a rialú toisc go mbíonn an corp íogair d’inslin sheachtrach. Nuair a ardaíonn an glúcós fola, d’fhéadfadh méadú beag ar an dáileog insteallta inslin hipiglicéime a chruthú, nó a mhalairt.
Na cúiseanna atá taobh thiar de na luaineachtaí
1. Bíonn daoine claonta cur isteach ar a n-aiste bia mar gheall ar chuiridh gan choinne chun dinnéir lena gcairde nó lena ngaolta, rud a fhágann go n-ardóidh an glúcós fola go tobann. Níor cheart nós míshláintiúil ithe nuair a mhothaíonn tú níos ocraí a chothú. Ba cheart béilí a ithe ag an am ceart agus i gcainníocht chuí, rud a chabhróidh le gnáthamh folláin a fhorbairt. Má thugann tú faoi deara go bhfuil an glúcós fola níos airde nó níos ísle ná mar is gnách tar éis béilí, is féidir é a choigeartú trí bhéilí breise a chur leis dá réir.
2. Easpa aclaíochta nó mainneachtain aclaíocht a dhéanamh ar an mbealach ceart. Má itheann tú níos mó agus má dhéanann tú níos lú aclaíochta, tiocfaidh na calraí carntha chun bheith ina spreagadh chun an glúcós fola a ardú. Ina theannta sin, féadfaidh an glúcós fola titim tar éis corpfhorbartha dian ar feadh i bhfad.
Is í an aclaíocht an bealach is sláintiúla do dhaoine a bhfuil diaibéiteas orthu chun a nglúcós fola a ísliú. Cabhróidh an nós seo le dianscaoileadh an ghlicigin sna matáin agus le húsáid an ghlúcóis ag na fíocháin imeallacha a chur chun cinn.
3. Stíl mhaireachtála neamhrialta. Mar shampla, má oibríonn tú ar feadh i bhfad i gcónaí agus mura féidir leat titim i do chodladh ag meán oíche, is furasta don ghlúcós fola ardú an lá dár gcionn. Féadfaidh néaróg agus tuirse fhadtéarmach do ghlúcós fola a ísliú.
4. Mothúcháin éagobhsaí. Féadfaidh néaróg, fearg, spreagadh meabhrach agus spreagadh na néaróige báúla a bheith ina gcúis le hardú an ghlúcóis fola. Mar sin féin, d’fhéadfadh dúlagar agus mífhoighne luaineachtaí sa ghlúcós fola a chruthú.
5. Tráma agus ionfhabhtú géarmhíochaine. I gcás gortuithe, máinliachta agus ionfhabhtuithe géarmhíochaine amhail fiabhras, bíonn an corp daonna i staid struis agus ardaíonn an glúcós fola de ghnáth. A luaithe a chuirtear deireadh leis na tosca sin, fillfidh an glúcós fola ar a chobhsaíocht.
6. Cásanna speisialta i measc ban a bhaineann le glúcós fola, lena n-áirítear crampaí míosta, toircheas agus breith linbh.
7. Cógas a ghlacadh gan dóthain airde. Níor cheart an cógas a laghdú, a stopadh ná a athrú, lena n-áirítear inslin agus cógais íslithe glúcóis ó bhéal, gan treoir ó dhochtúir. D’fhéadfadh sé seo a bheith ina chúis le hardú tobann an ghlúcóis fola, nó a mhalairt.
8. Fo-iarsmaí cógas eile. Mar shampla, úsáidtear diúireiticí tiaisíde, cógais ghlúcacortacóideacha agus hormóin ghnéis amhail frithghiniúnach go coitianta chun an glúcós fola a ardú; agus is minic a bhíonn aigéad salaicileach, sulfonamídí agus diúireacht ina gcúis le laghdú ar an nglúcós fola.
1. Bíonn an glúcós fola troscadh os cionn 5.55mmol/L ar laethanta éagsúla. Mar shampla, bíonn an glúcós fola troscadh 5.7mmol/L ar maidin an chéad lá, agus sroicheann sé 12mmol/L sna laethanta ina dhiaidh sin.
2. Bíonn raon an ghlúcóis fola ag luaineacht os cionn 11.1mmol/L laistigh de lá amháin. Ba cheart tosca eile a chur san áireamh, amhail aiste bia, aclaíocht agus cógais.
Ní uimhir amháin í luaineacht an ghlúcóis fola a chuireann daoine míchompordach; níor cheart a dochar a mheas faoina luach ach an oiread. Má cheapann tú go bhfuil an hipearglicéime cosúil le tíogar, tá luaineacht an ghlúcóis fola níos cosúla fós le tíogar. Má chuireann an hipearglicéime agus an hipiglicéime faoi seach faoi deara go ndíscaoileann agus go gcrapann do shoithí fola, cuirfidh na luaineachtaí idir na hathruithe sin go leor brú ar do shoithí fola.
Na príomhdhainséir a bhaineann le luaineacht an ghlúcóis fola
Is é an chéad cheann cealla na n-oileán pancreatach a scriosadh, rud a fhágann go laghdaíonn líon na gceall β sna hoileáin pancreatacha de réir a chéile. Dá bhrí sin, bíonn rialú an ghlúcóis fola ag brath go hiomlán ar inslin sheachtrach agus ní bhíonn an cumas ag an gcorp é féin a choigeartú.
Ar an taobh eile, bíonn sé deacair é a rialú toisc go mbíonn an corp íogair d’inslin sheachtrach. Nuair a ardaíonn an glúcós fola, d’fhéadfadh méadú beag ar an dáileog insteallta inslin hipiglicéime a chruthú, nó a mhalairt.
Na cúiseanna atá taobh thiar de na luaineachtaí
1. Bíonn daoine claonta cur isteach ar a n-aiste bia mar gheall ar chuiridh gan choinne chun dinnéir lena gcairde nó lena ngaolta, rud a fhágann go n-ardóidh an glúcós fola go tobann. Níor cheart nós míshláintiúil ithe nuair a mhothaíonn tú níos ocraí a chothú. Ba cheart béilí a ithe ag an am ceart agus i gcainníocht chuí, rud a chabhróidh le gnáthamh folláin a fhorbairt. Má thugann tú faoi deara go bhfuil an glúcós fola níos airde nó níos ísle ná mar is gnách tar éis béilí, is féidir é a choigeartú trí bhéilí breise a chur leis dá réir.
2. Easpa aclaíochta nó mainneachtain aclaíocht a dhéanamh ar an mbealach ceart. Má itheann tú níos mó agus má dhéanann tú níos lú aclaíochta, tiocfaidh na calraí carntha chun bheith ina spreagadh chun an glúcós fola a ardú. Ina theannta sin, féadfaidh an glúcós fola titim tar éis corpfhorbartha dian ar feadh i bhfad.
Is í an aclaíocht an bealach is sláintiúla do dhaoine a bhfuil diaibéiteas orthu chun a nglúcós fola a ísliú. Cabhróidh an nós seo le dianscaoileadh an ghlicigin sna matáin agus le húsáid an ghlúcóis ag na fíocháin imeallacha a chur chun cinn.
3. Stíl mhaireachtála neamhrialta. Mar shampla, má oibríonn tú ar feadh i bhfad i gcónaí agus mura féidir leat titim i do chodladh ag meán oíche, is furasta don ghlúcós fola ardú an lá dár gcionn. Féadfaidh néaróg agus tuirse fhadtéarmach do ghlúcós fola a ísliú.
4. Mothúcháin éagobhsaí. Féadfaidh néaróg, fearg, spreagadh meabhrach agus spreagadh na néaróige báúla a bheith ina gcúis le hardú an ghlúcóis fola. Mar sin féin, d’fhéadfadh dúlagar agus mífhoighne luaineachtaí sa ghlúcós fola a chruthú.
5. Tráma agus ionfhabhtú géarmhíochaine. I gcás gortuithe, máinliachta agus ionfhabhtuithe géarmhíochaine amhail fiabhras, bíonn an corp daonna i staid struis agus ardaíonn an glúcós fola de ghnáth. A luaithe a chuirtear deireadh leis na tosca sin, fillfidh an glúcós fola ar a chobhsaíocht.
6. Cásanna speisialta i measc ban a bhaineann le glúcós fola, lena n-áirítear crampaí míosta, toircheas agus breith linbh.
7. Cógas a ghlacadh gan dóthain airde. Níor cheart an cógas a laghdú, a stopadh ná a athrú, lena n-áirítear inslin agus cógais íslithe glúcóis ó bhéal, gan treoir ó dhochtúir. D’fhéadfadh sé seo a bheith ina chúis le hardú tobann an ghlúcóis fola, nó a mhalairt.
8. Fo-iarsmaí cógas eile. Mar shampla, úsáidtear diúireiticí tiaisíde, cógais ghlúcacortacóideacha agus hormóin ghnéis amhail frithghiniúnach go coitianta chun an glúcós fola a ardú; agus is minic a bhíonn aigéad salaicileach, sulfonamídí agus diúireacht ina gcúis le laghdú ar an nglúcós fola.
Fág nóta tráchta
Déantar gach trácht a mhodhnú sula bhfoilsítear é.
This site is protected by hCaptcha and the hCaptcha Privacy Policy and Terms of Service apply.